Dierenwelzijn staat voorop bij het tegengaan van wildlife-criminaliteit

Handhavers helpen om te gaan met levende dieren

Sinds 2021 werkte IFAW's Confiscated Animals – Rescue and Enforcement (CARE)-project samen met overheidsinstanties en handhavers in 10 landen. Het doel was om de verzorging, behandeling en het beheer van in beslag genomen wilde dieren te verbeteren.

Het CARE-project is nu afgerond, maar ik ben blij dat ik er deel van mocht uitmaken en toezicht hield op de verdere ontwikkeling en uitvoering ervan. In de afgelopen vijf jaar werkte ik samen met mensen in de frontlinie in verschillende landen. We wisselden kennis uit over diervriendelijke en veilige omgang met wilde dieren die in beslag zijn genomen uit de illegale handel.

Wat me het meest opviel tijdens mijn gesprekken met handhavers over de hele wereld, is hoe belangrijk ze dierenwelzijn vinden bij inbeslagnames. Elke dag kunnen ze dieren tegenkomen die onder onveilige, onhygiënische en ronduit gruwelijke omstandigheden worden vervoerd.

Het is hun taak om ervoor te zorgen dat smokkelaars worden gestraft en dat gemeenschappen gerechtigheid krijgen. Ook moeten ze ervoor zorgen dat wilde dieren de rehabilitatie krijgen die ze nodig hebben om ooit weer terug te kunnen keren naar hun natuurlijke leefomgeving.

Een flexibele aanpak

Een onderdeel van CARE was het geven van persoonlijke trainingen in verschillende landen. Dit vroeg om flexibiliteit. De deelnemende organisaties brachten uiteenlopende ervaring, kennis en capaciteit mee. Daarom hebben we elke workshop afgestemd op de lokale behoeften in plaats van vast te houden aan een standaardaanpak.

Elk land heeft een andere werkomgeving. Sommige landen hebben al sterke wetgeving op het gebied van dierenwelzijn en vaste procedures voor de opvang van in beslag genomen wilde dieren. Andere landen zijn nog bezig met het ontwikkelen van wettelijke kaders en praktische kennis die nodig zijn om dieren te beschermen.

Wat nog belangrijker is: de wilde dieren waar het om gaat, verschillen ook per regio. Elk trainingsprogramma moet zich richten op het herkennen en omgaan met de specifieke soorten die in die regio mogelijk door smokkelaars worden verhandeld. We hebben de inhoud en de manier waarop elke sessie werd gegeven daarom aangepast aan de unieke context van elk land.

Vertrouwen en capaciteit opbouwen

De resultaten spreken voor zich. Via CARE heeft IFAW meer dan 500 medewerkers in de frontlinie opgeleid tijdens 28 trainingen. Ook hebben we honderden stuks gespecialiseerde uitrusting uitgedeeld om hen te helpen veilig en zorgvuldig met wilde dieren om te gaan.

Daarnaast hebben we geholpen met het analyseren van tekortkomingen in wetgeving van Brazilië, Congo, Guyana en Uganda. Dit maakt het mogelijk om wetgeving te herzien, zodat dierenwelzijn wordt vastgelegd in nationale regels en standaardprocedures.

Deelnemers geven aan dat deze trainingen hen beter in staat hebben gesteld om signalen van illegale handel in wilde dieren te herkennen. Ze hebben ook het gevoel dat ze in beslag genomen dieren veiliger en diervriendelijker kunnen behandelen en vervoeren, en dat ze kunnen zorgen voor de juiste omstandigheden hiervoor. Tegelijkertijd kunnen ze bewijsmateriaal veiligstellen om de daders succesvol te vervolgen.

"Ik voelde me veiliger tijdens het werk, waardoor de overlevingskansen van de dieren dankzij de zorg die ik ze gaf, zijn toegenomen", vertelde een Braziliaanse veldmedewerker.

"De workshop heeft het welzijn van de dieren en de betrokken mensen verbeterd. Ook het bewijsmateriaal in het juridische proces is beter door een goede bewaarprocedure”, vertelde een andere ambtenaar uit Brazilië.

80% van de deelnemers die de technische test na de workshop hebben afgerond, liet een duidelijke verbetering zien in hun kennis over het onderscheppen, in beslag nemen, omgaan met en verzorgen van levende dieren uit de illegale handel. Ze lieten ook een flinke vooruitgang zien in hun kennis van de procedures voor het verzamelen van bewijsmateriaal en strafrechtelijke vervolging.

Daarnaast gaf 80% van de CARE-deelnemers aan dat ze nu met meer zelfvertrouwen kunnen vaststellen of levende dieren ziek, gewond of gestrest zijn. Ze weten nu bovendien beter hoe ze met inbeslaggenomen dieren moeten omgaan en voor hen moeten zorgen.

Duurzame netwerken en partnerschappen opbouwen

Naast het opbouwen van technische vaardigheden hebben de CARE-workshops de samenwerking binnen de gemeenschap versterkt. Deze gemeenschap bestrijdt criminaliteit rond wilde dieren.

Elke workshop bracht professionals bij elkaar die betrokken zijn bij de bestrijding van criminaliteit rond wilde dieren. Ook verzorgen zij in beslag genomen dieren. De groep omvatte dierenartsen, politie- en douaneambtenaren, luchthavenpersoneel, rangers, dierentuinmedewerkers en ngo-partners.

Door samen te leren kregen de deelnemers meer inzicht in elkaars rollen en verantwoordelijkheden. Daardoor hebben ze banden gesmeed die toekomstige reddingsacties en handhavingsinspanningen sneller en effectiever kunnen maken.

In sommige landen werkten deze instanties al nauw samen. In andere landen brachten de workshops de deelnemers voor het eerst in contact met andere organisaties. Door bestaande netwerken te versterken en nieuwe te helpen opbouwen, legde het CARE-project de basis voor een beter gecoördineerde aanpak van de handel in wilde dieren.

Veel CARE-deelnemers gaven zelfs aan dat ze zich niet alleen veel bekwamer en zelfverzekerder voelden in hun dagelijkse werk. Ze wisten nu ook hoe ze hulp konden krijgen bij het herkennen van diersoorten, de verzorging van dieren en het bepalen waar en hoe in beslag genomen dieren naartoe moesten worden gestuurd.

"Ik weet nu waar ik in beslag genomen dieren naartoe moet sturen. Ik heb contactnetwerken en wissel kennis uit met mensen van verschillende instellingen", zegt een medewerker die aan de trainingen in Brazilië heeft deelgenomen.

Een ander vertelde: "Ik zoek meer contact met andere instellingen en collega’s in het veld die ik heb ontmoet." Weer een ander meldde dat er "meer samenwerking en contact was met partners die ook met wilde dieren werken".

Een blik op de toekomst

Via CARE hebben we contact gelegd met lokale partners en handhavingsinstanties. We hebben kennis, informatie en spullen aangeboden – allemaal gratis, inclusief de kosten voor deelname. We hebben een compleet pakket aangeboden dat voor heel veel mensen in dit vak ontzettend nuttig is. En het is ontzettend goed ontvangen.

Hoewel CARE nu is afgerond, blijft IFAW onmisbare trainingen, uitrusting en andere ondersteuning bieden aan landen over de hele wereld om dierenwelzijn voorop te stellen in de strijd tegen de handel in wilde dieren.

Onze regionale trainingen brengen onder andere landen samen die een grens delen waar de handel in wilde dieren veel voorkomt. Deze regionale aanpak helpt handhavingsinstanties om bij te blijven met de netwerken die zich bezighouden met de handel in wilde dieren. Tegelijkertijd vergroot het de overlevingskansen en de uiteindelijke resultaten voor in beslag genomen dieren die uit de illegale handel zijn gered.

Het CARE-programma is tot stand gekomen dankzij financiering van het Bureau of International Narcotics and Law Enforcement Affairs (INL) van het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken.