Spotlight Amboseli: het einde van de babyboom

Samenwerken voor de toekomst: vrouwtjes van de PC2-familie helpen samen de pasgeboren zoon van Petula overeind. Olifantenfamilies zijn gewend samen te werken om hun kalveren te beschermen

Het is zover; de babyboom is nu echt ten einde. En daarmee is ook een einde gekomen aan een heel bijzonder jaar voor de olifanten van Amboseli.

De geboortegolf begon op 12 oktober 2012.

Op die datum beviel Qumquat, de matriarch van de QB’s, van een dochter. Sindsdien heeft er in elke familie minstens één geboorte plaatsgevonden. In totaal hebben we 116 vrouwelijk kalfjes geregistreerd, en 113 mannelijke. Er zijn nog een aantal vrouwtjes zwanger en er worden nog wat kalfjes verwacht, maar deze kalfjes zijn ver in 2010 verwekt, en worden daarom niet langer tot de ‘babyboomers’ gerekend.

De nieuwe kalfjes hebben veel goeds gedaan voor de familiedynamiek, die eerder door de sterfgevallen als gevolg van de droogte van 2009 zo ernstig verstoord was geraakt. Vrouwtjes werken samen om kwetsbare pasgeboren kalfjes te beschermen, en om de meer avontuurlijke oudere kalveren te behoeden voor de gevaren van roofdieren, modderpoelen, of simpelweg verdwalen. Nieuwe moeders krijgen advies en steun van oudere vrouwtjes in de familie. Nieuwe moeders die in 2009 hun eigen moeder verloren, vertrouwen nu op hun zussen en andere vriendinnen in de verwarrende, zware tijd rond de bevalling.

Eén van de meest fascinerende aspecten van dit door het IFAW gesteunde onderzoek naar sociale verstoring, is de manier waarop de onderlinge banden binnen en tussen families verschuiven nu er rekening moet worden gehouden met jonge kalfjes. En los daarvan is het natuurlijk gewoon fantastisch om tijd door te mogen brengen met jonge olifantjes; ik kan me niet voorstellen dat er ook maar iemand is die niet vrolijk wordt van de aanblik van spelende kalfjes.

Qumquat met haar pasgeboren dochter in oktober 2011, een jaar voordat ze door ivoorstropers werd doodgeschoten
Toch wordt die voorliefde en zorg voor olifanten helaas niet door iedereen gedeeld. Qumquat, onze prachtige matriarch van de QB’s is vorige maand door stropers doodgeschoten. Bijna precies een jaar nadat we haar geboorte vierden, moesten we Qumquats kalf in veiligheid brengen met de hulp van de David Sheldrick Wildlife Trust. Ze werd doodsbang en totaal uitgeput aangetroffen bij de opgezwollen, verminkte lichamen van haar moeder en twee oudere zussen. Een ander kalfje, van Qumquats oudere dochter Qantina, was verdwenen. Ondanks onze inspanningen om haar te vinden, is ze waarschijnlijk alleen in de bossen omgekomen van de honger.

Het voorval confronteerde ons opnieuw met de wrede, bloederige realiteit van de ivoorhandel.

Veel mensen lieten verontwaardigde en verdrietige reacties achter en spraken hun steun voor ons werk uit via de Facebookpagina van de ATE. Al die reacties hebben ons geholpen om ons op onze taak te blijven concentreren: ons werk als onderzoeker en voorvechter van de olifanten in Amboseli en overal ter wereld.

Het was moeilijk om de tragedie van de QB-familie achter ons te laten, maar het is een feit dat er nog heel veel andere olifantenfamilies zijn die onze bescherming nodig hebben. Daarvoor werken we samen met het IFAW, de Big Life Foundation en de Kenya Wildlife Service in Amboseli, en op grotere schaal met internationale partners. Alle olifantenfamilies hebben jonge kalfjes, en elk kalfje is een lichtpuntje in de toekomst voor de olifanten van Amboseli.

De IFAW-families hebben elk hun eigen lichtpuntjes; in totaal zijn er 33 babyboomkalfjes geboren bij de AA-, de EA-, de GB- en de JA-familie. Daarbij spant de GB-familie, met 14 geboorten, de kroon. De AA’s en de EA’s hebben elk acht kalfjes, en de JA’s hebben er slechts één: hoewel Jody, Jetta en Jean allemaal zwanger zijn, is tot nu toe alleen matriarch Jolene bevallen. De behoefte aan zorg en bescherming van deze kalfjes versterkt de banden binnen en tussen families, en leidt tot een heleboel gedrag dat mij beter inzicht biedt in hoe olifanten hun onderlinge relaties beleven. Daarmee spelen de nieuwe kalfjes een belangrijke rol binnen ons onderzoek naar sociale verstoring binnen de olifantenfamilies.

Maar bovenal zijn ze een plezier om naar te kijken, en onderstrepen ze nog eens waarom olifanten zo bijzonder zijn. En dat helpt me als ik me even uit het veld geslagen voel door de problemen die we ondervinden bij de bescherming van wilde dieren in het algemeen en olifanten in het bijzonder.

Hartelijk dank voor uw steun aan het IFAW, aan de ATE en, het allerbelangrijkst, voor de olifanten.

Er is nog zoveel om samen voor te vechten.

- VF

Post a comment

Deskundigen

Céline Sissler-Bienvenu, Directeur Frankrijk en Franstalig Afrika
Directeur Frankrijk en Franstalig Afrika
Olifantendeskundige voor het IFAW
Grace Ge Gabriel, Regiodirecteur Azië
Regiodirecteur Azië
James Isiche, Regiodirecteur Oost-Afrika
Regiodirecteur Oost-Afrika
Regiodirecteur Zuidelijk Afrika / Hoofd Programma Olifanten
Regiodirecteur Zuidelijk Afrika / Hoofd Programma Olifanten
Peter Pueschel, Hoofd Programma’s
Hoofd Internationale Milieuverdragen
Vivek Menon, regiodirecteur Zuid-Azië
Regiodirecteur Zuid-Azië