Gemakzuchtige criminelen stelen eenvoudig werelwijd neushoornhoorns uit musea

Een van mijn eerste professionele opdrachten bracht me naar Sana’a, de hoofdstad van Jemen. Het is moeilijk alle beelden en geluiden te beschrijven die op je afkomen als je door de monumentale Bab Al Yemen poort de oude stad van Sana’a binnenloopt, maar er zijn twee dingen die direct opvallen.

Het eerste is de aanblik van een kameel met oogkleppen op, opgesloten in een uiterst kleine ruimte die dienst doet als zijn gevangenis. De kameel loopt eindeloos rondjes rond een molensteen, uur na uur, dag na dag; die steen is het enige levensdoel van het dier.

Wanneer je je van deze schokkende aanblik hebt hersteld, begint het je op te vallen dat het lijkt alsof overal dolken of Jambiya’s, zoals ze in Jemen worden genoemd, te koop worden aangeboden.

Overal in de nauwe steegjes die moeten doorgaan voor straten, prijzen mannen in verkoopstalletjes vol trots en uiterst serieus deze dolken aan. Eind jaren tachtig waren de beste dolkheften die er te koop waren, gemaakt van neushoornhoorn.

Een dolk van neushoornhoorn was een statussymbool en als je iets van mindere kwaliteit bezat, kon je niet met dezelfde trots over straat lopen als je rijkere buurman.

Onderschat niet wat het in Jemen betekent om een dolk te dragen. Alle jongens dromen van het moment waarop ze hun eerste dolk krijgen en ze worden elke dag gedragen, in sommige gevallen aan een rijkelijk geborduurde riem.

In dit land waar vaak vechtpartijen uitbreken, gelden specifieke richtlijnen voor het trekken van je dolk.

Hoe kostbaarder de dolk, hoe meer aanzien voor de eigenaar.

De meeste mensen droegen bij hun dagelijkse bezigheden geen dolk van neushoornhoorn; die was voorbehouden voor speciale gelegenheden. Destijds kon een dolk van neushoornhoorn maar liefst 15.000 euro opleveren.

Dat is nog goedkoop in vergelijking met de huidige prijzen.

De huidige meningen over de vraag of Jemen nog altijd de handel in illegale neushoornhoorns opstuwt, lopen uiteen. Eén ding is echter zeker; de beste dolken met neushoornhoorn kunnen tegenwoordig wel 75.000 euro opleveren. Ze worden gewoonlijk thuis bewaard en doorgegeven aan zonen en kleinzonen en worden als zeldzaam beschouwd.

Bij een recent bezoekje aan de markt in Sana’a zag ik dat de kramen vol lagen met dolken met heften van in plastic nagemaakte neushoornhoorn. Toen ik vroeg waarom, kreeg ik te horen dat echte neushoornhoorn te duur was en te moeilijk te krijgen was.

Ik wilde graag geloven dat dit betekende dat het gebruik van neushoornhoorn wereldwijd op zijn retour was, doordat er beschermingsmaatregelen van kracht waren om de neushoorn te beschermen.

Maar wat moeten we dan denken van het  bizarre nieuws dat uit verschillende musea in de wereld neushoornhoorns zijn gestolen?

In eerste instantie ging de politie uit van een op zichzelf staand incident, en werd er weinig aandacht aan geschonken. Afgelopen maart werd in het Natuurhistorisch Museum van Rouen, Frankrijk, een tentoongestelde neushoornhoorn gestolen. Naar aanleiding van een onderzoek van  de Europese Unie naar de verkoop van antiek ivoor, werden twee verdachten uit Polen gearresteerd voor diefstal van een neushoornhoorn.

Vervolgens werden er drie neushoornhoorns gestolen uit een museum in het Duitse Hamburg, en even dachten we dat de twee hoorns uit onze ‘Denk goed na’-campagne waren gestolen, maar gelukkig was dat niet het geval. Ook andere landen zoals Italië, Engeland en Ierland meldden diefstallen van neushoornhoorns uit musea.

Wat betekent dit allemaal?

Zou het kunnen betekenen dat de bescherming van neushoorns in het wild zo effectief is geworden dat criminelen zich gedwongen zien eenvoudiger manieren te zoeken om aan hun buit te komen?

Ik betwijfel het…

Jemen is niet de enige plaats in de wereld waar illegale neushoornhoorns worden aangetroffen. Een meer waarschijnlijke oorzaak is de toegenomen hebzucht, waardoor de illegale markt voor trofeeën van neushoornhoorn zo is aangewakkerd dat criminelen een enorme prijs kunnen krijgen voor hun buit, zonder de moeite te hoeven nemen een neushoorn op te sporen en af te schieten.

Laten we er niet omheen draaien, de markt stimuleert de jacht op neushoorns en andere kwetsbare wilde diersoorten en argumenten dat de markt wilde dieren zal beschermen, zijn eenvoudig onzin.

Een voorbeeld: wie een reis maakt naar het Kaziranga National Park in Assam, India, ziet een goed voorbeeld van een gebied waar nu veel meer neushoorns zijn dan er voorheen waren…

–AD

Post a comment

Deskundigen

Vice President, Hoofd Internationale Activiteiten en Programma's
President en Algemeen Directeur
Céline Sissler-Bienvenu, Directeur Frankrijk en Franstalig Afrika
Directeur Frankrijk en Franstalig Afrika
Regiodirecteur Midden-Oosten
Regiodirecteur Midden-Oosten
Dr. Maria (Masha) N. Vorontsova, Regiodirecteur Rusland en GOS
Regiodirecteur Rusland en GOS
Grace Ge Gabriel, Regiodirecteur Azië
Regiodirecteur Azië
Jeffrey Flocken, Regiodirecteur Noord-Amerika
Regiodirecteur Noord-Amerika
Kelvin Alie, Hoofd Programma Wildlife Trade
Hoofd Programma Wildlife Trade
Peter Pueschel, Hoofd Programma’s
Hoofd Internationale Milieuverdragen
Campaigner, Duitsland
Campaigner, Duitsland
Tania McCrea-Steele, Manager campagnes en wetshandhaving, IFAW UK
Manager campagnes en wetshandhaving, IFAW UK
Vivek Menon, regiodirecteur Zuid-Azië
Regiodirecteur Zuid-Azië