Weesolifanten stapje dichter bij leven in het wild

Update: Hoewel de oudere olifanten hun tijdelijke verblijf snel accepteerden, blijven Musolole, Nkala en Muchichili dicht bij hun verzorgers. Nkala en Muchi zijn pas kort geleden verhuisd vanuit de crèche naar deze locatie, deze nieuwe ervaring maakt hen dan ook wat onzeker. Gelukkig zijn hun verzorgers altijd in de buurt wanneer ze steun nodig hebben of natuurlijk hun geliefde fles melk die ze nog steeds om de drie uur krijgen.

Na negen lange uren over verharde en onverharde wegen stapten Nkala en Muchichili behoedzaam vanuit de transportcontainers de omheining van de Kafue Release Facility binnen.

Zambia EOP

Dit is een heel andere plek dan de olifantencrèche van Lilayi, waar ze met alle zorg werden omringd. De tien olifanten van de uitzetkudde waren op middagwandeling met hun oppassers, zodat Nkala en Muchi zich in alle rust konden terugtrekken in de stal waar ze de nacht zouden doorbrengen. Hun oppassers gaven ze volgens hun vaste schema elke twee uur de fles en 's morgens waren ze klaar voor de kennismaking met de kudde. In onze groene stofjassen keken we allemaal van afstand toe hoe ze op elkaar reageerden.

Het was even spannend toen Chamilandu, de feitelijke matriarch van de kudde met oudere wezen, op de nieuwkomers af liep. Hoe zouden Nkala en Muchi reageren? Zouden ze respectvol en onderdanig reageren, of zouden ze zich tegen deze nieuwe situatie verzetten? Zo'n eerste ontmoeting is veelzeggend.

We slaakten een collectieve zucht van verlichting en juichten stilletjes toen de beide jonge olifanten hun nieuwe matriarch accepteerden en zich gedwee door haar slurf lieten betasten. Het was een fantastisch gezicht. Ze gedroeg zich vooral moederlijk tegenover Muchi, de jongste, door hem tussen haar poten te trekken zoals ze met haar eigen kalf zou doen.

Olifanten hebben een opmerkelijke sociale aard en vormen complexe onderlinge relaties. We keken toe terwijl Musolole en Zambezi hun oude vriend Nkala begroetten. Ze hadden een tijdje samen in Lilayi doorgebracht en hun hereniging was hartverwarmend.

Zoals te verwachten, is het introduceren van nieuwe persoonlijkheden in de kudde niet zonder uitdagingen. Rufunsa, één van mijn favorieten, was GEEN groot fan van de nieuwkomers. Wat zich vervolgens afspeelde, bood een klein inkijkje in de enorme complexiteit van de sociale relaties tussen olifanten. Rufunsa is al een aantal jaren de 'baby' van de uitzetkudde.

Met zijn zes jaar is hij maar net iets groter dan de twee nieuwkomers, die drie jaar oud zijn. Hoewel we niet precies weten hoe het komt dat hij zo langzaam groeit, is hij verder gezond. Hoewel hij ouder wordt, blijft hij vol overtuiging zijn rol spelen als baby van de kudde en lieveling van matriarch Chamilandu.

De komst van twee kleinere, jongere olifanten heeft Chama's moederinstinct gewekt en dat ervaart Rufunsa als een bedreiging. Als hij Muchi en Nkala opzij duwt en zijn dominantie over de twee probeert te tonen, komt Chama tussenbeide om de jongere olifanten te beschermen. Ondertussen stelt ze Rufunsa vriendelijk gerust dat hun speciale band door niets verbroken kan worden.

De dagen erna keek ik hoe de olifanten in de boma met elkaar omgingen en liep ik met ze mee toen ze met hun oppassers en opzichters het park in trokken. Die opzichters gaan mee om de oppassers en de olifanten tegen roofdieren te beschermen. Tijdens deze wandelingen zoeken de olifanten naar scheuten en hopen we dat ze in contact komen met wilde kuddes.

Terwijl ik ze het bos in zag verdwijnen, besefte ik weer eens welke uitdagingen er onvermijdelijk vastzitten aan het redden en rehabiliteren van weesolifanten. We kunnen heel veel doen om deze individuele dieren te helpen. We kunnen ze vakkundig redden en verzorgen. Tijdens hun verblijf in de crèche vervullen hun oppassers de rol van surrogaatmoeder en familie, die veiligheid en troost bieden. Olifanten die hun moeder kwijtraken, lopen niet alleen tegen lichamelijke problemen aan, zoals uitdroging, ondervoeding en verwondingen. Hun uiterst sociale aard en hoge intelligentie maken ook dat ze intens rouwen om het verlies van hun moeder en hun kudde. We behandelen hun wonden en doen er alles aan om ze flesvoeding te geven die de eigenschappen van olifantenmelk zo dicht mogelijk benadert (geen gemakkelijke opgave). We bieden ze een veilige omgeving waarin ze kunnen leren en ontdekken, samen met andere weesolifanten.

En als ze eraan toe zijn om te worden gespeend, dan brengen we ze over naar een voorbereidingslocatie, waar ze de volgende stap zetten naar een leven in het wild. En dat is waar Muchi en Nkala nu zijn. Ze zullen langzaam van hun fles worden gespeend en als gevolg daarvan minder afhankelijk worden van hun oppassers. De andere leden van de kudde nemen vervolgens de rol van hun verloren familie over.

Toen ik Nkala en Muchi samen met de oudere olifanten het bos in zag lopen, werd ik getroffen door hoe klein ze eigenlijk allemaal nog waren. Zelfs de grootste dieren in deze groep zijn nog maar acht tot tien jaar oud; nog behoorlijk jong om er alleen op uit te trekken. (Vrouwtjes blijven normaal gesproken bij de kudde van hun moeder, terwijl mannetjes deze in hun tienerjaren verlaten.)

Wat gaat de toekomst voor deze olifanten brengen? Vorig jaar raakte deze kudde twee leden kwijt; één aan een leeuw, de andere door onbekende oorzaak, maar mogelijk een slangenbeet. Sindsdien is het team heel beschermend. Ze doen er alles aan om elke avond alle olifanten terug binnen de beschermende omheining van de boma te brengen.

Maar we kunnen ze niet altijd blijven beschermen. We willen dat ze een wild leven leiden, onderdeel worden van een wilde kudde.

Bij elke stap die ze doorlopen, streven we naar een optimaal resultaat. Of het nu gaat om het moment dat ze gered worden, de medische zorg die ze krijgen, socialisering, of het aanmoedigen van contact met wilde soortgenoten. We zoeken altijd naar manieren voor verbetering. We analyseren alle gegevens en overleggen met collega's om ervoor te zorgen dat we altijd bijleren en ons blijven verbeteren. Maar kunnen we ze echt alles geven wat ze nodig hebben? Kunnen we een olifant leren hoe hij zich moet beschermen tegen een leeuw of andere roofdieren? Kunnen we een olifant leren om een olifant te zijn?

Wat we in elk geval kunnen doen, is ervoor zorgen dat elke weesolifant een kans heeft op een leven in het wild. De gevaren voor uitgezette olifanten die binnen onze macht liggen, kunnen we proberen te beperken. En dan heb ik het over de impact die wij als mensen op deze dieren kunnen hebben. We kunnen verandering brengen in de manier waarop gemeenschappen tegen olifanten aankijken. We kunnen innovatieve middelen inzetten om conflicten tussen mensen en olifanten te beperken en hopelijk ooit uit te bannen. We kunnen samenwerken om de olifanten en hun leefgebieden te beschermen, en tegelijkertijd zoeken naar manieren om de persoonlijke veiligheid, voedselveiligheid en economische situatie voor lokale gemeenschappen te verbeteren.

Het eindresultaat van onze inspanningen met het GRI-Elephant Orphanage Project laat nog op zich wachten. Het rehabiliteren en terug in de natuur brengen van olifanten is een langdurig proces. Een olifantje dat met drie maanden wordt gered, moet vervolgens nog tien tot twaalf jaar lang worden verzorgd en grootgebracht. Net als bij mensenkinderen vraag ik me af in hoeverre de ontwikkeling van een olifant afhangt van aanleg of opvoeding. Hoe veel kunnen wij ze leren over een wilde olifant zijn? Hoe veel leren ze van elkaar? Hoe veel kunnen ze leren van de wilde olifanten die ze elke dag in het bos tegenkomen?

Met dit project leren we elke dag van onze ervaringen, in de hoop dat we huidige en toekomstige weesolifanten de best mogelijke kans kunnen bieden op een lang, mooi leven in het wild.

Het Elephant Orphanage Project (EOP) van GRI werkt samen met het IFAW, de David Shepherd Wildlife Foundation (DSWF) en het Department of National Parks and Wildlife (DNPW).

--KM

Post a comment

Deskundigen

Vice President, Hoofd Internationale Activiteiten en Programma's
President en Algemeen Directeur
Beth Allgood, Directeur Verenigde Staten
Directeur Verenigde Staten
Senior adviseur beleidsontwikkeling
Senior adviseur beleidsontwikkeling
Faye Cuevas, Esq.
Senior Vice President
Grace Ge Gabriel, Regiodirecteur Azië
Regiodirecteur Azië
Vicepresident Natuurbehoud en Dierenwelzijn
Vicepresident Natuurbehoud en Dierenwelzijn
Kelvin Alie, Vice-president IFAW, Hoofd Programma Dierenwelzijn en Natuu
Vice-president IFAW
Patrick Ramage, Hoofd Programma Oceaanbescherming
Hoofd Programma Oceaanbescherming
Rikkert Reijnen, Hoofd Programma Wildlife Crime
Hoofd Programma Wildlife Crime