Laatste nieuws: IFAW blij met nieuw Europees Actieplan tegen illegale handel in wilde dieren!

Dit besluit is een grote overwinning in de strijd tegen criminele bendes De Europese Commissie heeft vandaag, samen met de Europese Unie onder voorzitterschap van Nederland, een intergouvernementeel Actieplan voor Europa tegen de illegale handel in wilde dieren gepresenteerd.

Het IFAW is blij met deze Europa-brede aanpak tegen de handel in wilde dieren want hiermee staat wildlifecriminaliteit als ernstig misdrijf nu ook hoger op de politieke agenda.

Dit besluit is een grote overwinning in de strijd tegen criminele bendes en hun leiders die met stroperij en de illegale handel het voortbestaan van ernstig met uitsterven bedreigde soorten in gevaar brengen.

Aan dit plan is drie jaar campagne voeren door het IFAW voorafgegaan. Het biedt de Europese landen een krachtig raamwerk om hun bijdrage aan deze wereldomvattende strijd te intensiveren.

Het IFAW is er al lange tijd van overtuigd dat alleen door middel van een actieplan, zoals dat ook gebruikt wordt tegen ernstige vormen van criminaliteit zoals mensensmokkel, de handel in drugs en terrorisme, in de nodige instrumenten kan worden voorzien en politiek en beleidsmatig een kader met afgebakende verantwoordelijkheden aangereikt kan worden van waaruit Europa een zinvolle, cruciale rol kan gaan spelen in de wereldwijde strijd tegen wildlifecriminaliteit. We hebben inmiddels al vele successen behaald:

  • twee resoluties in het Europees Parlement die tot een Europees actieplan oproepen
  • een door de Europese Commissie belegde conferentie over de handel in wildlife, waarbij het IFAW een pleidooi hield voor een dergelijk Europees actieplan,
  • binnen de Europese Commissie en de EU-lidstaten hebben we voor ons werk veel goodwill gekweekt.

Omdat voor de strijd tegen wildlifecriminaliteit een grote verscheidenheid aan actoren en middelen nodig is, moet een dergelijk actieplan voorzien in maatregelen die niet alleen onder de regie van het Europees Directoraat-generaal Milieu en de ministeries van Milieu in de afzonderlijke lidstaten vallen, maar waarin onder meer ook de ministeries van Ontwikkelingssamenwerking, Binnenlandse Zaken, Justitie, de Europese dienst voor extern optreden en het Directoraat-generaal Belastingzaken en douane-unie betrokken zijn.

Net als andere actieplannen reikt het Actieplan tegen de illegale handel in wilde dieren een mechanisme aan waarmee eensgezind optreden van alle betrokken spelers gewaarborgd is – een cruciaal vereiste voor succes in de strijd tegen de illegale handel in wilde dieren binnen de EU en daarbuiten. Een goede onderlinge afstemming opent bijvoorbeeld de mogelijkheid om proactief financieel onderzoek te doen en in toekomstige handelsovereenkomsten beperkende voorwaarden op te nemen.

Nu gehoor is gegeven aan onze roep om een hybride instrument – voornamelijk intergouvernementeel en interdepartementaal – is het mogelijk om gecoördineerd op te treden in de strijd tegen wildlifecriminaliteit zonder de soevereiniteit van lidstaten ten aanzien van binnenlandse aangelegenheden verder aan te tasten en zonder bestaande verdragen te hoeven aanpassen. 

In het 5-jarenplan (2016-2020) is in grote lijnen, maar wel behoorlijk compleet vastgelegd wat er van elk van de actoren wordt verwacht (de Europese Commissie, de afzonderlijke lidstaten, Europol, de Hoge Vertegenwoordigers van de Unie voor buitenlandse zaken en overheidsbeleid, enz.) met drie prioriteitsterreinen:

1) preventie van de handel in wilde dieren en aanpakken van de onderliggende oorzaken,

2) implementatie van bestaande regelgeving, betere controle op de naleving en effectiever optreden tegen wildlifecriminaliteit,

3) versterking van de internationale samenwerking tussen de landen van herkomst, de consumentenlanden en de doorvoerlanden.

De belangrijkste aspecten van het Actieplan zijn:

  • Meer en effectievere financiële ondersteuning van ontwikkelingslanden met gebruikmaking van de Natuurbeschermingsstrategie voor Afrika en financieringsbronnen als het Europees Ontwikkelingsfonds voor acties in het kader van de strijd tegen de illegale handel.
  • Betere zorg voor in beslag genomen levende dieren in alle lidstaten, met tijdelijke opvangfaciliteiten voor dieren, mechanismen voor duurzame herhuisvesting, en goede samenwerking tussen de lidstaten.
  • De erkenning van wildlifecriminaliteit als een ernstige vorm van misdaad dient ook tot uiting te komen in de nationale wetgeving van de EU-lidstaten.
  • Mechanismen voor samenwerking tussen instanties (in de vorm van Speciale Eenheden, Memoranda van Overeenstemming e.d.) binnen de lidstaten (douane, politie, controle-instanties, CITES).
  • Grensoverschrijdende samenwerking door de lidstaten met Europol en Eurojust met het oog op de uitvoering van gezamenlijke operaties en het formeren van onderzoeksteams.
  • Verbeteren en stroomlijnen van het verzamelen van gegevens binnen de lidstaten, zodat de Europese Commissie kan beschikken over kwalitatief hoogwaardige statistische gegevens (o.a. naar aanleiding van controles, onderzoeken, inbeslagnames, geconstateerde delicten, vervolging en berechting van criminelen, enz.); de ENPE (het Europees Netwerk van openbare aanklagers die milieudelicten vervolgen) moet daartoe een ‘Database van delicten’ opzetten.
  • Aanpakken van cybercrime met actieve participatie vanuit het bedrijfsleven en opbouwen van capaciteit voor gespecialiseerde cybercrime-eenheden.
  • Samenwerking in CITES-verband - Op de 17de Conferentie van Partijen wordt een voorstel ingediend om een aantal soorten die als exotisch huisdier in de EU kunnen worden geïmporteerd, bedreigde status te verlenen; besluitvorming ten aanzien van corruptie; opschorting van handel bij niet-naleving.
  • Via invloed op EU-handelsbeleid en -instrumenten en overleg met hoge EU-functionarissen de illegale handel in wilde dieren op de agenda zetten.
  • Effectievere aanpak van de georganiseerde misdaad, met inbegrip van cybercrime, witwassen van geld en de illegale handel in wilde dieren.
  •  Bewustmaking versterken ten aanzien van kwetsbare diersoorten en het stellen van targets per land (landen nader in te vullen) om de vraag naar dieren terug te dringen.
  • Plannen om de handel in ivoor binnen en vanuit de EU verder aan banden te leggen, met door de Commissie op te stellen richtlijnen voor de opschorting van de export van ‘oud’ ruw ivoor (d.w.z., uit de tijd voor het Verdrag).
  • Intensievere controle bij grensovergangen, maar ook in eigen land bij dierenwinkels en fokkerijen.
  • Evaluatie van de effectiviteit van de Richtlijn Milieucriminaliteit 2008/99.
  • Voortzetting van de financiële steun aan ICCWC.

In een door de Commissie opgesteld werkdocument zijn globaal de gegevens, het bewijsmateriaal en de analyses vermeld die aan het Actieplan ten grondslag liggen. De Commissie houdt toezicht op de implementatie van het plan, met twee maal per jaar een beoordeling door de Wildlife Trade Enforcement Group van de EU en voortgangsrapportage aan het Europees Parlement en de Europese Raad in juli 2018. De eindevaluatie is voor 2020 gepland.

Het IFAW verwelkomt de voorgestelde maatregelen, zij het met de kanttekening dat het Actieplan op sommige punten niet lijkt te voldoen aan ons herhaald verzoek om uitgebreide jaarlijkse rapportage met cijfers over wildlifecriminaliteit en de bestemming van gelden. Niettemin is het Actieplan een belangrijke stap in de strijd tegen de illegale handel in wilde dieren, ook met het oog op de leidende rol die de EU zowel binnen als buiten de Unie moet gaan spelen.

De besprekingen tussen de Europese Commissie en de Europese Raad gaan eind maart van start; naar verwachting zullen de conclusies in juni worden gepresenteerd.  In de tussentijd zal het IFAW alles in het werk stellen om te waarborgen dat er straks een robuust Actieplan wordt ondertekend. 

--SS

Staci McLennan, IFAW’s EU Political Officer, Wildlife Programmes, schreef mee aan dit rapport.

Post a comment

Deskundigen

Vice President, Hoofd Internationale Activiteiten en Programma's
President en Algemeen Directeur
Beth Allgood, Directeur Verenigde Staten
Directeur Verenigde Staten
Senior adviseur beleidsontwikkeling
Senior adviseur beleidsontwikkeling
Dr. Joseph Okori
Regiodirecteur Zuidelijk Afrika en Hoofd Programma Natuurbehoud
Faye Cuevas, Esq.
Senior Vice President
Grace Ge Gabriel, Regiodirecteur Azië
Regiodirecteur Azië
Vicepresident Natuurbehoud en Dierenwelzijn
Vicepresident Natuurbehoud en Dierenwelzijn
Kelvin Alie, Vice-president IFAW, Hoofd Programma Dierenwelzijn en Natuu
Vice-president IFAW
Patrick Ramage, Hoofd Programma Oceaanbescherming
Hoofd Programma Oceaanbescherming
Rikkert Reijnen, Hoofd Programma Wildlife Crime
Hoofd Programma Wildlife Crime