Translocating African Elephants -- Kenya

MINDER CONFLICTEN TUSSEN MENSEN EN OLIFANTEN IN KENIA
 Mzee weegt 4,2 ton. En hij is agressief. Hij is een van de 56 olifanten die op de nominatie staan om in juli 2001 van de Ol Pejeta Ranch te worden overgeplaatst naar Meru National Park. Mzee en zijn verwanten hadden de gewoonte door de hekken rond de Ol Pejeta Ranch in het Keniaanse Laikipia District heen te breken en de oogsten van de kleine boerderijen in de omgeving te verwoesten. Er was niet voldoende voedsel op de omheinde Ranch voor zoveel olifanten; de populatie was gegroeid tot 125 dieren die zijn leefgebied bovendien moest delen met 40 neushoorns en 500 giraffen. De overplaatsing van Mzee en de andere olifanten bracht verlichting in het escalerende conflict met de lokale bevolking dat het welzijn van beide partijen in gevaar bracht. Bij deze overplaatsing – de grootste verplaatsing van olifanten uit de geschiedenis van Oost- en Centraal Afrika – werd samengewerkt door de Kenya Wildlife Service (KWS), het IFAW, de Born Free Foundation en de Ol Pejeta Ranch, een particulier wildreservaat. Door de verplaatsing van de olifanten, zowel individuele dieren als familiegroepen, werd de impact van de dieren op het lokale leefgebied verminderd, nam de druk op de vegetatie in het gebied af, werden de oogsten van de lokale bevolking veiliggesteld, en kon de sterk teruggelopen olifantenpopulatie van het Meru National Park worden aangevuld. Op 24 juli waren meer dan 50 van de 56 olifanten, waaronder acht stieren en zes familiegroepen, met succes overgebracht naar hun nieuwe thuis. Helaas overleefden twee olifanten de verhuizing niet. Eén kalf – dat zijn moeder niet opzocht nadat het in het park was vrijgelaten – moest per vliegtuig worden overgebracht naar het Daphne Sheldrick Animal Orphanage om het te beschermen tegen roofdieren. Vier van de olifanten die naar Meru zijn overgebracht, zijn uitgerust met een halsband met zender, zodat hun bewegingen kunnen worden gevolgd. Het IFAW bood ter plaatse ondersteuning bij de overplaatsing en stelde geld beschikbaar voor het kopen van uitrusting, medicijnen en ondersteuning vanuit de lucht, en de aanpassing van transportcontainers. Om Mzee, zijn acht mannelijke medebewoners, en negen familiegroepen te vangen en naar Meru Park over te kunnen brengen, waren drie dingen onontbeerlijk: planning, voorbereiding en toewijding. Een intensieve planning door de Kenya Wildlife Service, het IFAW, de Born Free Foundation en de Ol Pejeta Ranch zorgde ervoor dat de uiteindelijke overplaatsing soepel verliep. Zo’n vijf maanden voor aanvang van de operatie volgde een vierkoppig team de bewegingen van de olifanten om hun onderlinge sociale banden in kaart te brengen. Ondertussen bereidde het vangstteam van de Kenya Wildlife Service de benodigde uitrusting voor. Tegen het einde van juni was het team klaar. Ze sloegen een kamp op bij de Ol Pejeta Ranch waar ze meer dan drie weken zouden verblijven. Bij de operatie werden verschillende voertuigen ingezet, waaronder drie diepladers, één tractor om de olifanten de kratten in te slepen, één Hannibaltruck om het krat op de diepladers te zetten, en één bulldozer om een weg te banen voor het vangstteam. Daarnaast werd ook een aantal kleine wagens met vierwielaandrijving ingezet om door met struiken begroeide vlakten te rijden, evenals een vliegtuig en een helikopter. Terug naar boven

ZWAAR HIJSWERK
Het vangen van de olifanten begint met een verkenningsvlucht per vliegtuig over de vlakten om de olifanten te lokaliseren. Als de olifanten gevonden zijn, geeft de piloot dit per radio door aan de helikopter en het vangstteam op de grond. Twee dierenartsen schieten vanuit de laag vliegende helikopter een verdovingspijltje op een olifant. Als het gaat om een familiegroep wordt de matriarch als eerste verdoofd, vóór de rest van de groep. Op die manier blijft de groep bij elkaar; normaal gesproken blijven de dieren namelijk altijd bij hun matriarch. Als de verdoving begint te werken, en de geschoten olifant bijna op de grond ligt, zet de helikopter de dierenartsen in de buurt van de olifant af. Ondertussen wordt er voortdurend contact gehouden met het team op de grond. Dit team rijdt zo snel mogelijk naar de plaats waar de verdoofde olifant ligt. De olifant wordt vervolgens vastgebonden, terwijl haar conditie voortdurend door de dierenartsen in de gaten wordt gehouden. Daarna wordt de olifant op een transportband gehesen door maar liefst 30 man, en de trailer trekt de transportband naar een krat dat op zijn zijkant is gelegd. De olifant wordt in het krat getild, de deuren worden afgesloten, en het krat wordt rechtop gezet. Op deze manier staat de olifant rechtop tijdens zijn transport naar zijn nieuwe thuis. Een dierenarts gaat vervolgens het krat in, injecteert de olifant met een tegenmiddel om hem wakker te maken, en verlaat zo snel mogelijk het krat. De Hannibaltruck – die is uitgerust met een hydraulisch liftsysteem – tilt het krat in een dieplader, dat klaarstaat om de olifant te vervoeren. De hele operatie om één olifant te vangen en op de vrachtwagen te zetten duurt gemiddeld 45 minuten. Terug naar boven

EEN INDRUKWEKKENDE VERHUIZING
Elke familiegroep wordt als geheel gevangen en samen naar hun nieuwe verblijfplaats gebracht, om te voorkomen dat hun onderlinge sociale banden worden verstoord. Tijdens hun vervoer van Ol Pejeta Ranch naar Meru Park waren de olifanten bij bewustzijn. Af en toe rommelden ze naar elkaar. Tijdens de reis was er voortdurend communicatie tussen moeders en hun kalveren. In veel gevallen krijsten de kalfjes van angst omdat ze van hun familieleden gescheiden waren. Bij de vrijlating moest het vangstteam ervoor zorgen dat er absolute stilte heerste – op de gebruikelijke nachtgeluiden na – voordat ze de deuren van de kratten konden openen. Zodra ze de grendels voor de deuren hadden weggeschoven, zochten de rangers dekking, want olifanten kunnen bijzonder agressief en gevaarlijk zijn, vooral als ze opgesloten hebben gezeten. Nadat de familiegroepen waren herenigd, trokken ze gezamenlijk hun nieuwe thuis binnen, het Meru National Park. Terug naar boven

EEN WIN-WINSITUATIE: VOOR OLIFANTEN EN MENSEN
In het Sweetwaters reservaat van de Ol Pejeta Ranch – een gebied met een oppervlakte van 90 vierkante kilometer gereserveerd voor beschermde bedreigde zwarte neushoorns – leefden meer dan 125 olifanten. Zij deelden het reservaat met 40 neushoorns en 500 giraffen. Bij elkaar overtroffen deze populaties ruim de capaciteit van het reservaat, zodat overplaatsing naar het Meru National Park noodzakelijk was. Het Meru National Park huisvestte ooit meer dan 3.000 olifanten, maar deze populatie ging in de jaren zestig en begin jaren zeventig ten onder aan grootschalige stroperij. De KWS heeft sindsdien – met steun van het IFAW – de beveiliging en het beheer van het park verbeterd, zodat het opnieuw een veilig toevluchtsoord is geworden voor olifanten en andere wilde dieren. Het park ligt in de Northern Wildlife Conservation & Tourism Area, een gebied van ongeveer 40.000 vierkante kilometer, waarin ook het Kora National Park, en het Bisinadi en Mwingi National Reserve liggen. Olifanten in het gebied kunnen tegenwoordig door duizenden hectaren beschermd gebied zwerven.